12 września 2026
BIM
Cyfryzacja
Współpraca
Oto nadszedł ten dzień – stanąłeś/-ęłaś przez wyzwaniem pierwszej w Twojej karierze inwestycji realizowanej zgodnie w metodyką BIM. Nie jest to zadanie banalne, dlatego jedną z myśli jakie przyszły Ci do głowy jest poszukanie wsparcia w osobie konsultanta BIM.
Jednak decyzja o zaangażowaniu konsultanta BIM to nie tylko kwestia techniczna. To decyzja biznesowa, która może przyspieszyć sukces inwestycji z wymogiem BIM albo – przy złym podejściu – generować koszty bez trwałej wartości dla organizacji.
Konsultant BIM to zazwyczaj zewnętrzny specjalista (lub zespół), którego zadaniem jest wsparcie w prawidłowym zastosowaniu metodyki BIM. Nie modeluje on na co dzień, lecz pomaga zarządzać informacją, procesami i jakością danych. Zakres jego pracy zależy od wielkości i złożoności projektu, etapu, na którym dołącza, wymagań i struktury organizacyjnej klienta, stosowanych narzędzi, budżetu oraz obowiązujących standardów.
W praktyce konsultant może pełnić różne role:
- wdrożeniowca – pomaga zdefiniować cele i zasoby organizacji,
- doradcy – rekomenduje optymalne rozwiązania procesowe i narzędziowe,
- szkoleniowca – przekazuje wiedzę i buduje kompetencje zespołu,
- negocjatora – strzeże interesów stron przy zatwierdzaniu dokumentów (np. BEP),
- koordynatora – prowadzi koordynację międzybranżową,
- analityka i audytora – analizuje dane, raportuje i kontroluje jakość modeli.
Kiedy korzyści są największe?
Największą wartość zewnętrzny konsultant daje przy pierwszej inwestycji z wymogiem BIM lub gdy takie projekty pojawiają się rzadko (raz na kilka–kilkanaście lat). Wówczas usługa stanowi zamkniętą całość i nie ma presji na budowanie stałych kompetencji wewnętrznych.
Najważniejsze zalety współpracy:
- Specjalistyczna wiedza i doświadczenie – konsultant wnosi praktykę z wielu realizacji. Zespół klienta ma szansę na realny transfer wiedzy praktycznej, często zdobywanej latami.
- Ciągłość i elastyczność – zespoły konsultingowe minimalizują ryzyko przestojów (urlopy, choroby) i pozwalają zatrudnić specjalistę tylko na czas projektu lub w modelu godzinowym.
- Oszczędności krótkoterminowe – nie trzeba od razu inwestować w sprzęt, oprogramowanie i stałe etaty.
- Uniwersalność – konsultant może dołączyć do zespołu na dowolnym etapie projektu (od przetargu po oddanie obiektu do użytkowania) lub uczestniczyć tylko na wybranym etapie procesu.
- Obiektywność i koncentracja – osoba/zespół z zewnątrz nie jest obciążona/-y codziennymi obowiązkami organizacji i łatwiej dostrzega ryzyka oraz nieefektywne procedury (m.in. dzięki swojemu doświadczeniu z realizacji wcześniejszych projektów).
- Przeniesienie odpowiedzialności – zatrudniając konsultanta przenosimy na niego odpowiedzialność za realizację określonych zadań – zgodnie z umową – co można jasno zdefiniować i egzekwować w trakcie realizacji projektu.
Kiedy zewnętrzne wsparcie zaczyna być niekorzystne?
Minusy stają się widoczne głównie wtedy, gdy organizacja regularnie realizuje projekty BIM. Wówczas stałe poleganie na zewnętrznym wsparciu może hamować rozwój własnych kompetencji.
Największe wady rozwiązania:
- Brak budowy wewnętrznego zespołu – zespół klienta mniej chętnie rozwija własne umiejętności, skoro „zawsze można wezwać konsultanta”.
- Wyższe koszty w dłuższej perspektywie – przy cyklicznych projektach inwestycja we własne kompetencje zwykle okazuje się tańsza.
- Ograniczona znajomość specyfiki organizacji – zewnętrzny ekspert potrzebuje czasu, żeby poznać procedury i kulturę pracy firmy.
- Dodatkowa pracochłonność po stronie zamawiających publicznych – każde kolejne zaangażowanie wymaga przeprowadzenia postępowania przetargowego.
Jak praktycznie wybrać konsultanta BIM?
Zanim podpiszesz umowę, zbierz kluczowe informacje. Oto checklista, która pomaga uniknąć najczęstszych błędów:
- Doświadczenie i referencje ważniejsze niż certyfikaty. Poproś o przykłady podobnych projektów (kubatura, infrastruktura, etap projektowania vs budowy, wdrożenie organizacyjne). Szczególnie cenne są case studies z jednostek o podobnej skali i złożoności. Certyfikaty mogą być uzupełnieniem, ale nie powinny być głównym kryterium. Uwaga: Jeśli zależy ci na kompleksowym doświadczeniu – zwróć uwagę na to czy konsultant BIM był zaangażowany w projekt od A do Z czy tylko pojawił się ‘gdzieś’ na projekcie a później zniknął, jeszcze przed domknięciem konkretnego etapu, czyli zanim zamawiający powiedział ‘sprawdzam’ 😉.
- Zakres usług i kompleksowość Sprawdź, czy oferta obejmuje tylko modelowanie/koordynację, czy także szkolenia (narzędziowe + procesowe + miękkie), wsparcie techniczne podczas wdrożenia i po jego zakończeniu oraz pomoc w tworzeniu procedur.
- Technologie i integracje Upewnij się, że konsultant (i jego zespół) ma doświadczenie z narzędziami, których używasz lub planujesz używać, oraz potrafi wspierać integrację z istniejącymi systemami informatycznymi organizacji.
- Podejście do procesów Zapytaj o doświadczenie w tworzeniu procedur i standardów dopasowanych do konkretnej organizacji – nie tylko o znajomość ogólnych wytycznych ISO 19650. W biznesie liczy się umiejętność rozwiazywania problemów i znajdowania skutecznych rozwiązań, a nie tylko wiedza podręcznikowa.
- Model rozliczenia i pełny koszt Porównaj oferty ryczałtowe, godzinowe i etapowe. Ustal dokładnie, co wchodzi w cenę, a co generuje dodatkowe opłaty (szkolenia, licencje, wsparcie po wdrożeniu, ewentualne poprawki czy dodatkowe analizy). Sprawdź to skrupulatnie dla dobra budżetu projektu. To takie oczywiste, kiedy wybieramy jedną z opcji subskrypcji platformy streamingowej dla siebie, a bywa, że przy wyborze konsultanta BIM nagle zapominamy o „drobnym druku”. Poproś o transparentne zestawienie wszystkich potencjalnych kosztów i warunków, w jakich mogą się pojawić. Dzięki temu unikniesz nieprzyjemnych niespodzianek w trakcie współpracy i łatwiej ocenisz realną opłacalność oferty.
Czego unikać?
Nie wybieraj wyłącznie najtańszej oferty marginalizując przy tym kwestie doświadczenia – paradoksalnie takie podejście może zadziałać na niekorzyść nie tylko konkretnego projektu, ale też całej organizacji. Nie oczekuj, że konsultant sam „załatwi BIM” bez aktywnego udziału Twojego zespołu. Nie rezygnuj z budowania własnych kompetencji, jeśli projekty BIM będą się powtarzać.
Podsumowanie
Konsultant BIM to skuteczne narzędzie – szczególnie na starcie lub przy rzadkich projektach. Przy regularnej działalności BIM lepiej traktować go jako wsparcie przejściowe i jednocześnie inwestować we własne kompetencje. Kluczem do sukcesu jest precyzyjne określenie zakresu, jasna umowa i aktywna współpraca obu stron. Tylko wtedy zewnętrzna ekspertyza przekłada się na realną wartość dla projektu i organizacji.
Bibliografia:
[1] Podręcznik dobrych praktyk opracowany w ramach projektu hub4industry EDIH: Rola konsultanta BIM w procesie inwestycyjno-budowlanym. Jak poprawnie zdefiniować wymagania i zakres współpracy z korzyścią dla projektu i zespołu., Kraków 2024 / https://www.bimklaster.org.pl/projekty/hub4industry_edih/#podreczniki [2] PN-EN ISO 19650-1: Organizacja i digitalizacja informacji o budynkach i budowlach, w tym modelowanie informacji o obiekcie budowlanym (BIM) – Zarządzanie informacjami za pomocą modelowania informacji o obiekcie budowlanym – Część 1: Koncepcje i zasady [3] PN-EN ISO 19650-2: Organizacja i digitalizacja informacji o budynkach i budowlach, w tym modelowanie informacji o obiekcie budowlanym (BIM) – Zarządzanie informacjami za pomocą modelowania informacji o obiekcie budowlanym – Część 2: Faza realizacji aktywów[4] Praca zbiorowa „BIM Standard PL” Warszawa 2020
